Transport kontenerów morskich: jakie są z tym związane koszty?
Nawigowanie po zawiłościach międzynarodowego transportu kontenerowego i składowania w portach wymaga dogłębnego zrozumienia jego licznych aspektów. W tym artykule przedstawimy czynniki wpływające na koszty transportu kontenerów. Aby skutecznie zarządzać tymi wydatkami i optymalizować strategie logistyczne, warto skorzystać z zaawansowanego programu do planowania załadunku.

Kluczowa rola transportu kontenerowego w łańcuchach dostaw
Globalne łańcuchy dostaw opierają się na płynnym przepływie towarów. Transport morski jest jednym z najważniejszych elementów logistyki kontenerowej, ale nie jest jedyną metodą przewozu kontenerów. Przykładem może być Holandia, gdzie kontenery transportowane są z portu w Rotterdamie do hubów logistycznych w takich miejscach jak Venlo.
Na ceny transportu kontenerowego wpływa wiele czynników, takich jak sposób przewozu, tonaż, objętość oraz port docelowy. Na przykład wybór portu w Danii może być tańszym rozwiązaniem dla firm produkcyjnych zlokalizowanych w Europie Środkowej (Polska, Czechy, Węgry) niż transport przez Holandię.
Warto pamiętać, że w 2023 roku aktywność żeglugowa w Europie wzrosła o 1,5%, osiągając liczbę 2,2 miliona zawinięć statków do portów UE. Liderami w liczbie zawinięć były Grecja (477 115), Włochy (449 131) oraz Dania (322 230), co podkreśla ich kluczową rolę w handlu międzynarodowym.
Transport kontenerowy w Polsce
W 2023 roku infrastruktura polskich terminali morskich charakteryzowała się imponującymi parametrami, świadczącymi o ich kluczowej roli w obsłudze międzynarodowego handlu. Łączna długość nabrzeży przeładunkowych wyniosła 5,8 km, z czego dominującą część (73,3%) stanowiły nabrzeża przystosowane do obsługi jednostek ładunkowych w systemie lo-lo, co podkreśla znaczenie transportu kontenerowego.
Rozległe powierzchnie parkingowo-manewrowe (6,1 ha) oraz składowe (169,8 ha, z czego 95,4% dedykowane kontenerom) zapewniają efektywną obsługę ładunków, a pojemność placów składowych na poziomie 115,2 tys. TEU świadczy o dużej przepustowości terminali.
Dodatkowo, 17,0 km torów kolejowych (70,7% przeznaczonych do obsługi intermodalnej) oraz możliwość obsługi składów o średniej długości 71 wagonów, podkreślają znaczenie połączeń lądowych w łańcuchu dostaw.
Oto podsumowanie kluczowych informacji dotyczących urządzeń przeładunkowych, zdolności przeładunkowej i transportu w terminalach intermodalnych w Polsce w 2023 roku, przedstawione w formie akapitu z punktami:
W 2023 roku polskie terminale intermodalne, zarówno morskie, jak i lądowe, dysponowały zróżnicowanym parkiem maszynowym, co miało kluczowe znaczenie dla efektywności przeładunków. W terminalach morskich dominowały suwnice, w tym:
- Suwnice nabrzeżowe: 26 sztuk, dedykowane obsłudze statków.
- Suwnice bramowe kontenerowe: 5 sztuk, wspierające operacje na placach składowych.
- Suwnice kontenerowe jezdniowe: 86 sztuk, kluczowe dla sprawnego przemieszczania kontenerów.
Terminale lądowe wyposażone były w:
- Suwnice bramowe kontenerowe: 11 sztuk
- Suwnice kontenerowe jezdniowe: 7 sztuk
- Wozy wysięgnikowe czołowe: 92 sztuki.
- Wozy pozostałe: 25 sztuk.
Dodatkowo, terminale dysponowały żurawiami samojezdnymi i nabrzeżnymi, wozami wysięgnikowymi czołowymi, wozami pozostałymi, ciągnikami technologicznymi, naczepami niskimi (rolltrailerami) oraz innymi urządzeniami.
- Łączna roczna zdolność przeładunkowa terminali intermodalnych wyniosła 9,2 mln TEU, z podziałem na 4,7 mln TEU w terminalach morskich i 4,5 mln TEU w terminalach lądowych.
- W 2023 roku przeładowano łącznie 75,4 mln ton ładunków skonteneryzowanych, przy czym dominowały kontenery 40-stopowe (60,6%).
- Podział transportu ładunków w terminalach intermodalnych przedstawiał się następująco:
- Transport morski: 29,6 mln ton (39,2%).
- Transport samochodowy: 26,3 mln ton (34,9%).
- Transport kolejowy: 19,6 mln ton (25,9%).
Pojemność placów składowych w terminalach morskich w skali roku zwiększyła się o 15,0%, a w terminalach lądowych była mniejsza o 7,4%
Rodzaje kontenerów frachtowych w transporcie kontenerowym
Kontenery wykorzystywane są głównie do transportu towarów na duże odległości. W 2023 roku średnia liczba statków zawijających do głównych portów UE wzrosła o 5,2%, osiągając ponad 8 000 GT.

Najczęściej używanymi kontenerami są kontenery na ładunki suche, o standardowych wymiarach 20’ i 40’ oraz wersje „high cube” o dodatkowej wysokości. Poniżej znajduje się lista popularnych typów kontenerów:
- Kontenery uniwersalne (General-purpose containers) – podstawowy typ, przeznaczony do transportu różnych towarów suchych.
- Kontenery z twardym dachem (Hardtop containers) – ze zdejmowanym stalowym dachem, umożliwiającym załadunek ciężkich towarów przy użyciu dźwigów.
- Kontenery z otwartym dachem (Open-top containers) – wyposażone w zdejmowane pokrycie z brezentu, stosowane do transportu wysokich lub nieporęcznych towarów.
- Kontenery chłodnicze (Refrigerated containers, „reefers”) – utrzymujące określoną temperaturę, wykorzystywane do transportu produktów spożywczych, farmaceutycznych i innych towarów wrażliwych na temperaturę.
Podstawowe wymiary kontenerów
- Długość: 20’, 40’, 45’
- Szerokość: 8’
- Wysokość: standardowe 8’6”, a wersje „High Cube” – 9’6”
Co składa się na koszt międzynarodowego transportu kontenerowego?
Od lipca do września 2021 roku główni przewoźnicy w USA podnieśli opłaty za demurrage i detention o 50%, co kosztowało firmy na całym świecie 2,2 miliarda dolarów. Demurrage to opłata za przechowywanie kontenera w porcie po upływie dozwolonego czasu na załadunek lub rozładunek. W skali globalnej te opłaty wzrosły o 39%, a mimo ich spadku w 2022 roku, wciąż pozostawały o 12% wyższe niż w 2020 roku.
Mimo rosnących kosztów, przewoźnicy kontenerowi osiągnęli rekordowe zyski w 2021 roku. Na przykład duńska firma A.P. Moller-Maersk zwiększyła wolumen przewozów o 3,6%, a jednocześnie jej przychody wzrosły o 56% do 61,8 miliarda dolarów, a EBIT aż o 370% do 19,7 miliarda dolarów.
Główne składowe kosztów transportu kontenerowego
- Podstawowa opłata frachtowa (Base ocean freight rate) – uzależniona od dystansu, trasy i popytu.
- Typ i rozmiar kontenera – 40-stopowe kontenery są droższe niż 20-stopowe, a kontenery specjalistyczne jeszcze bardziej podnoszą koszty.
- Rodzaj ładunku: FCL vs. LCL – transport pełnego kontenera (FCL) jest często bardziej opłacalny niż współdzielenie kontenera (LCL).
- Opłaty dodatkowe:
- Terminal Handling Charges (THC) – za przeładunek w porcie.
- Bunker Adjustment Factor (BAF) – uwzględniający zmiany cen paliwa.
- Peak Season Surcharge (PSS) – w okresach wzmożonego ruchu.
- General Rate Increase (GRI) – korekty rynkowe.

Dlaczego ceny transportu kontenerowego tak bardzo się różnią?
Ceny transportu kontenerowego zależą od wielu czynników:
- Dystans i trasa – dłuższe i mniej popularne trasy kosztują więcej.
- Popyt na rynku – przewoźnicy podnoszą stawki w okresach wzmożonego zapotrzebowania.
- Ceny paliw – wahania cen ropy bezpośrednio wpływają na koszty transportu.
- Warunki ekonomiczne – inflacja i nierównowaga handlowa wpływają na ceny przewozów.
- Sezonowość – okresy szczytowe, np. przedświąteczne, zwiększają koszty transportu.

Koszty składowania kontenerów frachtowych w porcie
Zrozumienie złożoności opłat za składowanie w porcie jest kluczowe dla efektywnego zarządzania ładunkiem. Koszty magazynowania mają również wpływ na całkowite koszty transportu. Aktualna struktura cenowa w Porcie Los Angeles od 1 września 2023 roku pokazuje dynamiczne podejście do wyceny. Porty udostępniają praktyczne narzędzia do kalkulacji opłat magazynowych, a cenniki określają koszty w zależności od tonażu i objętości. Znajdują się w nich dzienne stawki za różne rodzaje ładunków i rozmiary kontenerów – od towarów ogólnych przechowywanych w zamkniętych lub otwartych strefach po towary specjalistyczne, takie jak bawełna czy pojazdy.
Przykłady kosztów składowania kontenerów na podstawie danych z Portu Los Angeles
- Kontener 20-stopowy: W przypadku przechowywania przez 10 dni koszt oblicza się następująco:
$12.55/dzień × 10 dni = $125.50 - Kontener 40-stopowy: Jeśli kontener jest składowany przez 7 dni, całkowity koszt wyniesie:
$25.11/dzień × 7 dni = $175.77 - Kontener 45-stopowy i większy: W przypadku magazynowania przez 3 dni obliczenia są następujące: $32.41/dzień × 3 dni = $97.23
- Towary specjalne (np. bawełna): W scenariuszu przechowywania 100 kiloton (K/T) bawełny przez 5 dni koszt wyniesie: $0.34/K/T/dzień × 100 K/T × 5 dni = $170.00
Przykłady kosztów składowania kontenerów na podstawie danych z Portu Gdańsku w Polsce
Oto podsumowanie kluczowych informacji dotyczących taryfy opłat portowych w Porcie Gdańsk, z uwzględnieniem kosztów składowania kontenerów:
Ogólne zasady:
- Taryfa opłat portowych Zarządu Morskiego Portu Gdańsk S.A. (ZMPG S.A.) określa opłaty za korzystanie z infrastruktury portowej.
- Stawki są wyrażone w PLN netto.
- Minimalna opłata za jedno zawinięcie statku wynosi 54,12 PLN.
- Termin płatności faktur to 30 dni.
- Każdy statek musi zgłosić wejście i wyjście poprzez platformę PCS – Moduł Maklerski lub e-mailowo.
- Zgłoszenie musi zawierać szczegółowe informacje o statku, ładunku i pobycie w porcie.
- Opłaty za gospodarowanie odpadami statkowymi reguluje odrębny cennik.
- Podstawą do naliczania opłat jest pojemność brutto (GT) statku.
- Istnieją specyficzne zasady naliczania opłat dla niektórych typów statków (zbiornikowce, kontenerowce, statki pasażerskie).
Koszty składowania kontenerów:
- Informacje o dokładnych kosztach składowania kontenerów można znaleźć w taryfie opłat portowych Zarządu Morskiego Portu Gdańsk S.A.
- Opłaty za składowanie zależą od:
- Rodzaju kontenera(20, 40, 45 stopowe)
- czasu składowania
- rodzaju ładunku
- Dodatkowe opłaty mogą być naliczane w przypadku składowania kontenerów z ładunkami niebezpiecznymi.
- Port Gdańsk stosuje przeliczniki TEU (Twenty-foot Equivalent Unit) do rozliczania składowania kontenerów o różnych rozmiarach.

Dodatkowe informacje:
- Szczegółowe informacje o opłatach i procedurach można znaleźć na stronie internetowej Portu Gdańsk.
- Dodatkowe opłaty mogą być naliczane za usługi dodatkowe, takie jak obsługa kontenerów wymagających szczególnego nadzoru.
- Wysokość opłat może ulegać zmianom, dlatego zawsze warto zapoznać się z aktualną taryfą.
Jak obniżyć koszty transportu kontenerowego?
Aby skutecznie zarządzać zmiennymi kosztami transportu kontenerowego, zarówno indywidualni nadawcy, jak i powiązane branże muszą przyjąć strategiczne podejście. Dla nadawców oznacza to dokładne planowanie, umiejętne negocjacje oraz efektywne wykorzystanie zasobów. Co jeszcze warto wziąć pod uwagę?
- Standaryzacja i automatyzacja, czyli ujednolicenie rozmiarów kontenerów i procedur ich obsługi pozwala zwiększyć efektywność. Automatyzacja w portach i terminalach może zmniejszyć koszty pracy.
- Optymalizacja wykorzystania przestrzeni w kontenerze, czyli maksymalne wykorzystanie dostępnej przestrzeni poprzez efektywne pakowanie ładunków. Konsolidacja przesyłek w celu osiągnięcia pełnego załadunku kontenera (FCL) zawsze, gdy to możliwe. W tym celu można wykorzystać oprogramowanie do planowania załadunku, aby zminimalizować koszty wynikające ze źle zarządzanego transportu międzynarodowego.
- Negocjowanie kontraktów: Zawieranie długoterminowych umów z przewoźnikami lub spedytorami pozwala uzyskać stabilne stawki i lepsze warunki cenowe w oparciu o wielkość przewozów.
- Wybór odpowiednich tras i portów: Analiza alternatywnych tras i portów może pomóc uniknąć zatłoczonych obszarów, które generują wyższe opłaty. Mniej popularne trasy mogą oferować korzystniejsze stawki.
- Technologia i analiza danych: Wykorzystanie nowoczesnych technologii do śledzenia przesyłek, analizy danych i identyfikowania możliwości oszczędności. Oprogramowanie pozwalające porównać stawki różnych przewoźników oraz prognozować objętość załadunku może znacząco wpłynąć na redukcję kosztów.

Podsumowanie
Zrozumienie złożonej struktury kosztów międzynarodowego transportu kontenerowego i opłat portowych jest kluczowe. Na ostateczne wydatki wpływa wiele czynników – od zmieniających się cen paliwa, przez wymagania rynkowe, aż po opłaty portowe i regulacje. Świadome uwzględnienie tych elementów pozwala firmom skutecznie optymalizować strategie logistyczne i ograniczać potencjalne przekroczenia budżetu.
Aby uzyskać dokładne kalkulacje kosztów transportu i magazynowania, warto zoptymalizować operacje związane z załadunkiem kontenerów oraz efektywnym wykorzystaniem przestrzeni magazynowej. Skontaktuj się z nami, aby uzyskać darmową konsultację na temat usprawnienia procesu planowania załadunku Twoich przesyłek.

